Daadkrachtig

Sommige ontwikkelingen of situaties vragen om een voortvarende instelling. In 2018 waren er verschillende momenten waarop Medrie, samen met de huisartsen, daadkracht liet zien. Berend Jansen kijkt terug op het faillissement van de IJsselmeerziekenhuizen en hoe de huisartsen en Medrie gezamenlijk streden voor een goede kwaliteit van de huisartsenzorg in de polder. Om de werkdruk onder huisartsen op de huisartsenpost te verminderen, gingen op de Huisartsenpost Zwolle de spreekuurondersteuners huisarts (SOH'ers)van start. Edith Ruitenberg en Ron van Asselt vertellen over deze pilot. In Hardenberg wordt een nieuw ziekenhuis gebouwd. De Huisartsenpost Hardenberg krijgt daarin ook een plek en daarom denken de huisartsen vanaf het begin mee over de bouw. Liedijan Gritter is erg blij met de goede samenwerking.

Spreekuurondersteuner huisarts handelt aantal klachten zelfstandig af

In 2018 hebben twaalf doktersassistenten van de Huisartsenpost Zwolle de opleiding Spreekuurondersteuner Huisarts (SOH) gevolgd. De SOH'er mag zelfstandig vijftien geprotocolleerde klachten afhandelen. Denk bijvoorbeeld aan diverse wonden, keelklachten, allergische huidreactie en verstuikte enkels. Hierdoor wordt de huisarts ontlast. Die heeft dan meer tijd voor complexere zorg.

Meer diepgang

Edith Ruitenberg, doktersassistente/SOH, was een van de eerste SOH’ers van de huisartsenpost in Zwolle. Ze is enthousiast: “Het maakt je werk interessanter. Je krijgt ook meer interactie met de huisarts, omdat je gesprekken krijgt over andere, meer inhoudelijke onderwerpen.”


Enthousiaste groep

Huisarts Ron van Asselt is vanaf het begin betrokken bij de pilot om SOH’ers op te leiden en in te zetten op de huisartsenpost: “Een zinvol idee vanuit het kwaliteitsoverleg. Het wordt steeds drukker op de huisartsenpost. Er komen meer patiënten met complexe klachten. Je bent dan veel tijd kwijt met zaken regelen en bellen. Zilveren Kruis was enthousiast over ons projectplan en dus konden we een pilot starten. Samen met huisarts Frédérique Hospers heb ik als coach twee groepen begeleid. Het zijn enthousiaste professionals die zich volledig inzetten. Met de inzet van de SOH ontstaat ook meer teamgevoel op de huisartsenpost.”

Ron van Asselt

Edith Ruitenberg

Verantwoordelijk

De SOH handelt binnen duidelijke kaders een aantal klachten zelfstandig af. Toch blijft de huisarts eindverantwoordelijk. Elke behandeling van de SOH moet geautoriseerd worden door de huisarts. Ron: “Dit maakt dat de reacties van huisartsen op de inzet van de SOH wisselend zijn. Een aantal is zeer enthousiast. Anderen zijn wat terughoudend, omdat je als huisarts wel verantwoordelijk bent voor de behandeling. Ik denk dat het goed kan werken als de afspraken helder zijn. Edith vult aan: “Er zijn duidelijke kaders. De SOH weet precies wanneer ze een huisarts moet laten meekijken. Voordeel is dat je dan een heel gerichte vraag aan de arts kunt stellen.”

Gedegen opleiding

De opleiding tot SOH is een gedegen opleiding, gelijk aan de SOH-opleiding voor doktersassistenten in de dagpraktijken. Elke twee jaar vindt herregistratie plaats. De opleiding bestaat uit een theorie- en een praktijkdeel. “Voor beide moet je examen doen”, licht Edith toe. “Daarna loop je stage op de huisartsenpost. Dat betekent dat je elke handeling drie keer moet doen onder toezicht van een huisarts. Als je dit hebt afgerond, wordt je map met competenties opgestuurd naar het opleidingsinstituut. Als de beoordeling voldoende is, ontvang je een certificaat. Daarna mag je de handelingen zelfstandig doen. Het levert verrassende reacties van huisartsen op, bijvoorbeeld: ‘Wat bevragen jullie de patiënt uitgebreid'."


Faillissement IJsselmeerziekenhuizen

Op 25 oktober 2018 gingen de IJsselmeerziekenhuizen met locaties in Lelystad en Emmeloord failliet. Met name het faillissement van de locatie Zuiderzeeziekenhuis in Lelystad zorgde voor een hectische periode. Berend Jansen was als regiodirecteur bestuurlijk verantwoordelijk voor de huisartsenpost en de chronische zorg in Flevoland. Hij blikt terug op de laatste maanden van 2018.

Hectisch

“Twee weken voor het faillissement hoorde ik tijdens een overleg over samenwerking in de Noordoostpolder dat de MC Groep (eigenaar van de IJsselmeerziekenhuizen) de locatie in Emmeloord wilde verkopen. Een week later werd bekend dat de MC Groep ook de verloskunde en spoedeisende hulp in Lelystad wilde verkopen. Daarna ging het snel. Twee dagen na de surseance van betaling was het faillissement van het ziekenhuis een feit. Voor mij kwam dit dus niet als een totale verrassing”, vertelt Berend. Wat volgde was een hectische periode. “Omdat de Huisartsenpost Lelystad in het ziekenhuis gevestigd is, ging onze eerste zorg uit naar allerlei praktische zaken. Blijft het licht op de huisartsenpost wel aan als het ziekenhuis dicht is. En werkt de ICT dan nog wel?”


Hoe nu verder?

Vervolgens kwamen de vragen. Hoe nu verder? Zijn er overnamekandidaten voor het ziekenhuis? Wat betekent het sluiten van de spoedeisende hulp voor de huisartsenpost? Is de continuïteit van zorg nog wel gewaarborgd in de polder? Berend: “Er volgden veel overleggen. Met de zorgverzekeraar. Met de curator. Met andere zorgpartners. Vanuit Medrie heb ik hieraan, samen met Philip van Klaveren, de Huisartsencoöperatie en huisartsen uit Lelystad, actief deelgenomen. We werden door de verschillende partijen gezien als een serieuze gesprekspartner.”

Rol

Terugblikkend op deze periode constateert Berend dat er eenheid is getoond tussen Medrie en de huisartsen: “Er was nauwe samenwerking en afstemming tussen Medrie, Huisartsen Coöperatie Flevoland (HCF) en de huisartsen in Lelystad. Iedereen pakte zijn eigen rol. Waarbij Medrie zich vooral bezig hield met bestuurlijke en organisatorische aspecten. En de huisartsen in de bres sprongen voor hun patiënten en hun boosheid en ongerustheid konden laten zien.”

Eigen kracht

“Als huisartsen en eerstelijn moeten we meer van onze eigen kracht uitgaan”, stelt Berend. “Dit is niet de eerste keer dat een ziekenhuis failliet gaat. En de ziekenhuiszorg in de polder blijft een instabiele factor. Daarom is het belangrijk dat we als eerstelijn goed samenwerken en ons goed organiseren. We moeten ons niet te afhankelijk opstellen van de ziekenhuizen. De hele zorginfrastructuur in de polder moet opnieuw ingericht worden. We zijn er nog lang niet en daar kunnen we als huisartsen veel aan bijdragen.”


"Huisartsen praten nadrukkelijk mee bij bouw nieuw ziekenhuis Hardenberg"

In Hardenberg worden de contouren van het nieuwe ziekenhuis (Saxenburgh Medisch Centrum) steeds beter zichtbaar. De bouw gaat mooi volgens planning en de geplande oplevering in april 2020 lijkt haalbaar. “Huisartsen zijn vanaf het begin heel nauw betrokken bij de nieuwbouwplannen”, vertelt Liedijan Gritter (locatiemanager huisartsenpost). Ze voert namens en samen met de huisartsen de gesprekken met de projectgroep van de nieuwbouw. “De samenwerking tussen de huisartsen en het ziekenhuis is prima. Er is veel enthousiasme en een sterke wil om samen te werken aan de best mogelijke patiëntenzorg. Heel mooi vind ik het dat het ziekenhuis bijna alle wensen van de huisartsen ten aanzien van de huisartsenpost gehonoreerd heeft.”

Flexibel gebruik van ruimtes

Het Saxenburgh Medisch Centrum wordt een compact ziekenhuis met een compleet pakket aan medisch specialistische zorg voor de inwoners. “Met minder vierkante meters en minder bedden wil het ziekenhuis meer patiëntenzorg gaan bieden. Dit doen ze door onder meer flexibel gebruik te maken van de ruimten en anders te werken. Dat zie je terug in de bouw van het hele ziekenhuis”, vertelt Liedijan. “Zo komt er één ingang voor acute zorg, waarbij het niet uitmaakt of de patiënt binnenkomt met een hulpvraag aan de huisartsenpost of de spoedeisende hulp.

Ook gaan huisartsen en specialisten van de spoedeisende hulp straks dezelfde ruimtes, materialen en middelen gebruiken. Dit komt de samenwerking en de patiëntenzorg ten goede. Liedijan geeft een voorbeeld: “Als een huisarts of doktersassistent de gezondheidstoestand van een op de huisartsenpost binnenkomende patiënt niet vertrouwt, kunnen ze heel eenvoudig een beroep doen op de spoedeisende hulp. Ze hoeven daarvoor de patiënt niet te verplaatsen, die krijgt ter plekke passende hulp.”


Cultuuromslag
“De nieuwe werkwijze doet een beroep op het aanpassingsvermogen van de professionals. Ook moeten we leren omgaan met cultuurverschillen tussen medewerkers van het ziekenhuis en van de huisartsenpost. Dat wordt serieus opgepakt. Eind 2018 is een werkgroep van start gegaan met deze cultuuromslag, die zal daar mee bezig blijven tot ruim na de oplevering in april 2020”, vertelt Liedijan.


Samenwerken sleutel tot succes
Liedijan is erg enthousiast over het hele nieuwbouwproject, ze draagt daar graag haar steentje aan bij. “Er is daadkracht en lef nodig voor de beslissing tot deze vorm van nauw samenwerken. Toch is dit geen moment een discussiepunt geweest. Zowel bij de ziekenhuisprofessionals als bij de huisartsen leeft sterk het idee dat samenwerken de sleutel tot succes is. We hebben elkaar nodig. Alleen op die manier kan goede zorg worden geleverd in de regio!”